Xăng sinh học E10: Không gây hại nếu sử dụng đúng cách
Theo quy định, từ ngày 1/6/2026, xăng sinh học E10 sẽ được sử dụng trên phạm vi toàn quốc. Đây là cột mốc quan trọng cho thấy sự quyết liệt của Chính phủ trong chính sách chuyển đổi năng lượng sạch, giảm phát thải nhằm bảo vệ môi trường, phù hợp với xu thế phát triển bền vững.
Theo khẳng định của giới chuyên gia, xăng E10 không gây hại động cơ nếu được sử dụng đúng tiêu chuẩn.
Triển khai bán đại trà xăng E10 đúng lộ trình
Bà Nguyễn Thúy Hiền - Phó Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công thương) cho biết với các cơ chế hiện hành và sự phối hợp liên ngành, việc bình ổn giá và bảo đảm nguồn cung cho xăng sinh học, trong đó có xăng E10, đang được chuẩn bị và triển khai theo đúng quy định, tạo sự yên tâm cho doanh nghiệp (DN) và thị trường trong quá trình chuyển đổi.
Cụ thể, từ ngày 1/6/2026, xăng E10 sẽ được sử dụng trên phạm vi toàn quốc, đánh dấu một bước chuyển quan trọng trong chính sách năng lượng sạch và giảm phát thải tại Việt Nam, phù hợp với xu thế phát triển bền vững.
Theo ông Bùi Ngọc Bảo - Chủ tịch Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam, điều quan trọng nhất hiện nay đó là cần giúp chủ của 75 triệu xe máy, hơn 5,5 triệu xe ô tô hiểu đúng, dùng đúng nhiên liệu phù hợp với phương tiện.
Đối với DN, từ năm 2026, sự thay đổi trong cơ chế quản lý giá sẽ đẩy các DN vào cuộc đua cạnh tranh khốc liệt khi các thương nhân kinh doanh xăng dầu được tự quyết định giá bán lẻ.
Các cửa hàng nhỏ lẻ đang đối mặt với bài toán nan giải khi thương hiệu yếu, khó tiếp cận khách hàng và quy trình quản lý công nợ, hóa đơn còn thủ công.
“E10, E5 chỉ là xăng sinh học thay thế xăng khoáng, nhưng theo cấp độ về mặt môi trường vẫn còn xăng dầu Euro 2, 3, 4, 5. Mối quan tâm hiện nay của người tiêu dùng đó là phương tiện họ đi phù hợp với nhiên liệu nào, cần phải khuyến cáo đúng, đủ cho người dân, đơn cử như: Các xe sản xuất sau năm 2022 bắt buộc sử dụng xăng Euro 5”- Chủ tịch Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam chia sẻ.
Người tiêu dùng có thể yên tâm sử dụng
PGS.TS Đàm Hoàng Phúc (Đại học Bách khoa Hà Nội) cho rằng, với các dòng xe đời mới sản xuất từ sau năm 2000, việc sử dụng xăng E10 về cơ bản không phải là vấn đề đáng lo ngại. Thực tế, trên thế giới, xăng E10 đã được sử dụng phổ biến từ lâu và các nhà sản xuất phương tiện đã nghiên cứu, thiết kế động cơ để thích nghi.
Theo PGS.TS Đàm Hoàng Phúc, rủi ro lớn nhất không nằm ở bản thân xăng E10, mà ở việc sử dụng sai tiêu chuẩn nhiên liệu so với thiết kế động cơ. Người tiêu dùng cần đặc biệt lưu ý xe của mình đáp ứng tiêu chuẩn Euro 3, Euro 4 hay Euro 5 để lựa chọn nhiên liệu phù hợp.
Phân tích sâu hơn về mặt kỹ thuật, vị chuyên gia này cho rằng ethanol là một chất dung môi, không gây ảnh hưởng đến các chi tiết cơ khí kim loại của động cơ, mà chủ yếu tác động đến các vật liệu phi kim như gioăng, phớt, cao su. Với các phương tiện được thiết kế phù hợp, nhà sản xuất đã tính toán và thay đổi vật liệu để đảm bảo an toàn khi sử dụng nhiên liệu pha ethanol.
Về hiệu suất động cơ, ông Phúc cho biết, so sánh ba loại nhiên liệu RON95, E5-RON95 và E10-RON95, kết quả cho thấy, do nhiệt trị của ethanol thấp hơn xăng khoáng nên về lý thuyết công suất có thể giảm nhẹ, song chỉ số octan cao hơn lại giúp quá trình cháy diễn ra tốt hơn. Tùy theo từng chế độ vận hành của động cơ, công suất có thể khác nhau và chỉ có thể kết luận chính xác thông qua các kịch bản thí nghiệm với thiết bị đo chuyên dụng. Nhìn chung, mức dao động công suất nằm trong ngưỡng cộng trừ khoảng 5%, còn mức tiêu thụ nhiên liệu tăng khoảng 1-3% trong quá trình sử dụng.
Về an toàn cháy nổ, ethanol có nhiệt độ bắt cháy cao hơn xăng, do đó khả năng cháy thấp hơn. Cùng với việc được kiểm soát chặt chẽ bằng các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia (QCVN), xăng E10 không làm gia tăng nguy cơ cháy nổ, người tiêu dùng có thể yên tâm sử dụng.
Từ góc độ kỹ thuật, PGS.TS Đàm Hoàng Phúc nhấn mạnh, những lo ngại xoay quanh xăng E5 hay E10 không xuất phát từ bản chất công nghệ, mà chủ yếu là nỗi lo về chất lượng triển khai. Nếu nhiên liệu đạt chuẩn, hạ tầng được kiểm soát tốt và có sự đồng hành giữa cơ quan quản lý nhà nước, DN và các hãng xe, thì việc chuyển sang sử dụng xăng E10 sẽ là bước chuyển đổi an toàn, góp phần giảm phát thải trong bối cảnh hiện nay.
Đại diện Hiệp hội Các nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA), ông Đào Công Quyết cho biết, hầu hết các mẫu xe đang lưu hành trên thị trường hiện đều đã được thiết kế, tính toán để phù hợp với việc sử dụng xăng E10. Song song với đó, VAMA đã triển khai nhiều hoạt động truyền thông, khuyến cáo tới hệ thống phân phối và các đại lý nhằm cung cấp thông tin đầy đủ, chính xác cho khách hàng.
Ông Lỗ Hải Nam, đại diện Hiệp hội Các nhà sản xuất xe máy Việt Nam (VAMM) cũng cho biết, hiện nay các phương tiện xe máy của các hãng thuộc VAMM, tương tự như ô tô, đều có thể chuyển đổi sang sử dụng xăng E10, kể cả những dòng xe đời cũ được sản xuất từ khoảng 20-25 năm trước.
Tuy nhiên, ông Nam lưu ý, khi sử dụng xăng E10, nếu phương tiện để lâu không vận hành, việc khởi động có thể khó khăn hơn so với sử dụng xăng khoáng thông thường. Bên cạnh đó, xăng sinh học có tính tẩy rửa, nên với các hệ thống nhiên liệu sử dụng bình xăng kim loại, sau thời gian dài sử dụng có thể hình thành cặn bám; khi chuyển sang dùng xăng sinh học, các cặn này bị hòa tan, tạo thành các hạt nhỏ, có khả năng gây cản trở quá trình bơm hút nhiên liệu.
Trước những đặc điểm này, ông Lỗ Hải Nam cho biết các nhà sản xuất luôn khuyến cáo người sử dụng thực hiện đầy đủ việc kiểm tra, bảo hành, bảo dưỡng định kỳ hệ thống nhiên liệu. Nếu tuân thủ đúng các khuyến cáo kỹ thuật, người sử dụng hoàn toàn có thể hạn chế và tránh được những vấn đề phát sinh trong quá trình sử dụng xăng E10.