Bộ Y tế Pháp công bố dữ liệu nghiên cứu mới về các sản phẩm thuốc lá không khói
Bộ Y tế Pháp mới đây đã công bố dữ liệu nghiên cứu mới về các sản phẩm thuốc lá không khói, cho thấy tiềm năng giảm phơi nhiễm với các chất độc hại so với thuốc lá điếu truyền thống. Trong nhiều năm qua, các bằng chứng khoa học đều chỉ ra rằng chính khói sinh ra từ quá trình đốt cháy là yếu tố gây ra phần lớn rủi ro sức khỏe liên quan đến hút thuốc. Vì vậy, việc loại bỏ khói thuốc được giới chuyên môn đánh giá là có thể góp phần giảm đáng kể các nguy cơ sức khỏe cho người hút thuốc, đặc biệt với những người chưa thể từ bỏ hoàn toàn thói quen này.
Loại bỏ
Sau khi
Cơ quan này cho biết, dù TLKK không phải là an toàn, nhưng mức độ tác hại vẫn thấp hơn nhiều so với
thuốc lá điếu. Lý do là sản phẩm này không đốt cháy, nên không tạo ra khói thuốc
chứa hơn 7.000 chất độc như thuốc lá thông thường. Nhận định này được đưa ra
sau khi họ xem xét hơn 2.500 tài liệu khoa học và phân tích các chất như
aldehyde – vốn là yếu tố quan trọng khi đánh giá nguy cơ ảnh hưởng đến đường
ANSES cũng nhấn mạnh sự khác biệt về mức độ bằng chứng khoa học giữa các loại sản phẩm thuốc lá. Thuốc lá điếu tác động xấu lên sức khỏe đã được chứng minh và đo lường qua nhiều thập kỷ nghiên cứu. Trong khi đó, với TLKK, rủi ro chủ yếu được đánh giá ở mức “có khả năng” dù chưa được xác nhận bởi các nghiên cứu dài hạn. Nhưng điều này cũng đồng thời mở ra cơ hội và tiềm năng giúp người chưa cai được thuốc không còn phụ thuộc hoàn toàn vào thuốc lá điếu.
Theo ANSES, phần lớn người dùng sử dụng TLKK để cai thuốc lá và giảm tác động đến sức khỏe. Dữ liệu thực tế cho thấy khoảng 98% người trưởng thành dùng TLKK là những người đã hoặc đang hút thuốc lá điếu, trong khi tỷ lệ sử dụng TLKK hàng ngày chỉ chiếm khoảng 6,1% dân số trưởng thành.
Không chỉ có Bộ Y tế Pháp, trước đó một nghiên cứu có quy mô toàn quốc tại Hàn Quốc - công bố trên Tạp chí Tim mạch châu Âu - cho thấy ở những bệnh nhân mắc bệnh động mạch vành đã trải qua can thiệp mạch vành qua da, việc chuyển hoàn toàn sang TLKK có nguy cơ gặp các biến cố tim mạch nghiêm trọng thấp hơn đáng kể so với những người tiếp tục hút thuốc lá điếu.
Đáng chú ý, mức giảm nguy cơ và hồi phục mạch máu ở nhóm chuyển sang TLKK tương đương với lợi ích đạt được ở những người bỏ thuốc lá hoàn toàn nhờ loại bỏ các thành phần độc hại trong khói thuốc lá vốn gây tổn thương lớp nội mạc mạch máu như tar (nhựa thuốc) và carbon monoxide.
Các nghiên cứu này cũng đóng vai trò hỗ trợ các cơ quan y tế công cộng trong việc xây dựng chính sách kiểm soát tác hại thuốc lá, nhất là trong bối cảnh gần 60% người hút thuốc gặp khó khăn khi muốn bỏ thuốc. Vì vậy, các chuyên gia cho rằng trong những trường hợp phù hợp, việc chuyển sang TLKK có thể được xem như bước chuyển tiếp trước khi tiến tới cai thuốc hoàn toàn. Thực tế, tại Úc – một quốc gia nổi tiếng với chính sách rất nghiêm ngặt về thuốc lá – thuốc lá điện tử đã được sử dụng như công cụ hỗ trợ cai thuốc, dù Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) vẫn giữ quan điểm rằng các sản phẩm này không có tác dụng cai thuốc.
Thế giới đang dần “quay lưng” với thuốc lá điếu?
Trên thực tiễn, nhiều quốc gia đang áp dụng các chính sách dù “mềm” nhưng hiệu quả trong việc giảm tiêu dùng thuốc lá điếu bằng các sản phẩm TLKK thay thế.
Tại Anh, chính phủ đưa ra chương trình “Swap to Stop”, được triển khai từ năm 2023 như một phần của chiến lược quốc gia hỗ trợ cai thuốc bằng các sản phẩm TLKK. Chương trình cung cấp bộ dụng cụ TLKK đi kèm với tư vấn và hỗ trợ thay đổi hành vi nhằm giúp người hút thuốc chuyển đổi và tiến tới bỏ thuốc.
Theo Viện Nghiên cứu Sức khỏe và Chăm sóc Quốc gia (NIHR) - đơn vị nghiên cứu chính sách tại King’s College London và University College London, khoảng 125.000 người tại Anh đã thử bỏ thuốc lá bằng TLKK kể từ khi chương trình này được triển khai.
Tiến sĩ Vera Buss - nghiên cứu viên cao cấp về Khoa học Hành vi tại University College London - cho biết: “Những người sử dụng TLKK có khả năng cai thuốc lá thành công cao hơn khoảng 50% so với những người sử dụng liệu pháp thay thế nicotine khác.”
Không chỉ tại Anh, Hàn Quốc cũng ghi nhận sự thay đổi trong cơ cấu sử dụng thuốc lá sau khi TLKK được đưa ra thị trường. Theo đó, năm 2020, thuốc lá nung nóng (TLNN) chiếm khoảng 10,6% thị phần thuốc lá tại quốc gia này.
Đáng chú ý, kết quả từ Khảo sát Sức khỏe và Dinh dưỡng Quốc gia Hàn Quốc trên 4.514 người trưởng thành cho thấy 99,4% người dùng TLNN là người đã hoặc đang hút thuốc, trong khi chỉ 0,6% là người chưa từng hút thuốc trước đó.
Ngoài ra, lo ngại về nguy cơ quay lại hút thuốc lá điếu cũng được đặt ra. Song, thực tế tại Nhật Bản – một trong những thị trường tiêu thụ TLNN lớn nhất thế giới, kết quả tổng hợp cho thấy tỷ lệ tái hút thuốc lá điếu sau khi dùng TLNN chỉ ở mức 0,5-1% và không có xu hướng gia tăng.
Pháp không phải là nước đầu tiên công bố các nghiên cứu khoa học về TLKK. Trước đó, các nước như Mỹ, Nhật, Đức, Anh, và nhiều quốc gia khác đều có kết quả tương tự về tiềm năng giảm hại của các sản phẩm TLKK giúp người chưa cai thuốc có một lựa chọn khác thay vì lệ thuộc vào thuốc lá điếu. Trong bối cảnh chính sách kiểm soát thuốc lá toàn cầu ngày càng siết chặt, đây là thông tin quan trọng để các nhà quản lý cân nhắc khi xây dựng khung pháp lý phù hợp cho người hút thuốc và cả sức khỏe cộng đồng.
