Bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc Bố Y ở Tuyên Quang gắn với phát triển du lịch
Những năm qua, tỉnh Tuyên Quang đã triển khai nhiều chương trình, dự án nhằm bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống của các dân tộc thiểu số gắn với phát triển du lịch. Trong đó, việc quan tâm gìn giữ bản sắc văn hóa các dân tộc có dân số ít, như dân tộc Bố Y, được xác định là nhiệm vụ quan trọng, góp phần làm phong phú bức tranh văn hóa đa dạng của các dân tộc trên địa bàn tỉnh.
Trong bối cảnh giao lưu, hội nhập ngày càng sâu rộng, cùng với sự phát triển của du lịch, đời sống văn hóa của đồng bào các dân tộc thiểu số ở Tuyên Quang chịu nhiều tác động đan xen. Tuy nhiên, đồng bào dân tộc Bố Y vẫn gìn giữ được những giá trị văn hóa truyền thống đặc sắc, thể hiện qua phong tục tập quán, lễ hội, kiến trúc nhà ở, trang phục, ẩm thực, các làn điệu dân ca, dân vũ… tạo nên nét riêng độc đáo, hấp dẫn du khách khi đến với địa phương.
Triển khai các Chương trình mục tiêu quốc gia, đặc biệt là Đề án hỗ trợ phát triển kinh tế - xã hội các dân tộc thiểu số rất ít người giai đoạn 2016–2025, bên cạnh việc hỗ trợ nhà ở, phát triển sản xuất, tỉnh Tuyên Quang còn chú trọng đầu tư cho công tác bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc Bố Y. Nhiều thiết chế văn hóa cộng đồng được xây dựng theo kiến trúc truyền thống; các lễ hội, nghề thủ công, loại hình văn hóa dân gian được phục dựng; các đội văn nghệ dân gian được thành lập, duy trì hoạt động thường xuyên, góp phần bảo tồn di sản và nâng cao đời sống tinh thần cho người dân.

Tiêu biểu là việc xây dựng Nhà văn hóa cộng đồng dân tộc Bố Y theo mẫu kiến trúc truyền thống, gồm 5 gian, tường trình bằng đất, mái ngói âm dương tại xã Quản Bạ. Đây không chỉ là nơi sinh hoạt chung, tập luyện và trình diễn văn nghệ truyền thống, mà còn là không gian lưu giữ, bảo tồn và trưng bày các giá trị văn hóa đặc trưng của dân tộc Bố Y. Với hàng chục hiện vật và hình ảnh tư liệu được trưng bày, Nhà văn hóa góp phần giới thiệu khái quát về đời sống vật chất, tinh thần của đồng bào, đồng thời nâng cao ý thức gìn giữ bản sắc văn hóa trong cộng đồng.
Bên cạnh đó, trong giai đoạn 2021–2030, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Tuyên Quang đã đẩy mạnh triển khai Đề án bảo tồn, phát huy giá trị dân ca, dân vũ, dân nhạc của các dân tộc thiểu số gắn với phát triển du lịch. Thông qua việc khảo sát, sưu tầm, tư liệu hóa di sản văn hóa truyền thống của dân tộc Bố Y, ngành Văn hóa đã từng bước phát huy vai trò chủ thể của cộng đồng, tôn vinh các giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp, đồng thời khuyến khích sáng tạo các giá trị văn hóa mới phù hợp với đời sống hiện đại.

Song song với đó, công tác giáo dục, truyền thông về văn hóa dân tộc cũng được chú trọng. Ngành Văn hóa phối hợp đưa các nội dung về văn hóa truyền thống vào trường học, tổ chức các hoạt động ngoại khóa, trải nghiệm văn hóa cho học sinh; đa dạng hóa hình thức tuyên truyền, sử dụng hiệu quả các phương tiện truyền thông đại chúng và mạng xã hội nhằm lan tỏa giá trị văn hóa tốt đẹp của các dân tộc thiểu số.
Việc bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc Bố Y gắn với phát triển du lịch không chỉ góp phần giữ gìn di sản văn hóa truyền thống mà còn tạo nền tảng quan trọng để Tuyên Quang phát triển du lịch theo hướng bền vững, từng bước đưa văn hóa trở thành nguồn lực nội sinh thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.